CV Nasıl Yazılır? 10 Adımda Profesyonel Özgeçmiş Hazırlama Rehberi

Bu rehberdeki on adım, genel tavsiyelerden değil, CVANALIZ'ın puanlama motorunun bir CV'de fiilen ölçtüğü şeylerden çıkarıldı. Her adımın altında motorun hangi eşiğe baktığını ve o eşiği geçmenin bölüm puanına ne yaptığını da yazdık, çünkü "özetiniz kısa olmasın" demek ile "30 kelimenin altındaki özet bölüm puanını 50'ye düşürür" demek aynı şey değil.

On adımda profesyonel özgeçmiş

1. Formatı kariyerinize göre seçin. Kronolojik format deneyimi en yeniden en eskiye sıralar ve istikrarlı bir kariyer çizgisi olanlar için en güvenli seçimdir. Fonksiyonel format becerileri öne alır, kariyer değiştirenlere ve uzun ara verenlere uyar. Hibrit format ikisini birleştirir.
2. İletişim bilgilerini en üste koyun. Ad soyad, profesyonel bir e-posta, güncel telefon, şehir bilgisi ve varsa LinkedIn ya da portfolyo bağlantısı. Doğum tarihi, medeni durum ve din bilgisi işle ilgili değildir, dışarıda bırakın. Açık adres yerine yalnız şehir yazmak yeterlidir.
3. Özet bölümünü bir iddia cümlesiyle kurun. Kaç yıllık deneyiminiz olduğunu, hangi alanda uzmanlaştığınızı ve ölçülebilir bir başarınızı üç dört cümlede toplayın. "Çalışkan ve azimli biriyim" türü sıfat yığınları değil, sayı taşıyan cümleler işe yarar.
4. Deneyimleri görev tanımı değil başarı olarak yazın. "Sosyal medya hesaplarını yönettim" bir görev tanımıdır. "Sosyal medya stratejisini yeniden kurarak organik etkileşimi altı ayda %40 artırdım" bir sonuçtur. Her pozisyon için üç ila beş madde yeterlidir.
5. Eğitimi ters kronolojik sırayla ve sade tutun. Üniversite, bölüm, mezuniyet yılı. Yeni mezunsanız bu bölüm daha geniş olabilir, not ortalamanız yüksekse yazın. Üniversite mezuniyetinden sonra lise bilgisi genelde yer kaplamaktan başka işe yaramaz.
6. Becerileri teknik ve sosyal diye ayırın. Teknik beceriler kanıtlanabilir olanlardır: Python, ileri Excel, İngilizce C1, PMP. Sosyal beceriler listede tek başına durduğunda zayıftır; deneyim maddelerinde nasıl kullandığınızı gösterdiğinizde güçlenir.
7. Sertifika, proje ve gönüllülüğü işle ilgiliyse ekleyin. Yeni mezunlar için bitirme projeleri ve serbest çalışmalar deneyim boşluğunu doldurur. İlgi alanı yazacaksanız genel ifadeler yerine ayırt edici olanları seçin.
8. Biçimi makine okuyacakmış gibi kurun. Tek sütun, en çok iki font ailesi, tablo yok, ikon yok. Dosyanızı açıp metni fareyle seçebiliyor olmanız gerekir; seçemiyorsanız ayrıştırıcı da okuyamaz.
9. Son kontrolü listeyle yapın. Yazım denetimi, tarih biçimlerinin tutarlılığı, telefon ve e-postanın güncelliği, sayfa sayısı. Deneyimliyseniz en çok iki sayfa, yeni mezunsanız bir sayfa.
10. Her başvuru için ilana göre özelleştirin. İlanda en üstte duran sorumlulukları kendi deneyim maddelerinizde de yukarı taşıyın ve özet cümlesini o pozisyona göre güncelleyin. Bu adım, aşağıda göreceğiniz gibi puanın en ağır eksenine dokunan adımdır.

Her adımın motordaki sayısal karşılığı

Aşağıdaki eşikler CVANALIZ'ın bölüm analizinden alındı. Her satır 0-100 arası bir bölüm puanı üretir ve bu bölüm puanları genel skora ağırlıklarıyla girer. Sayılar bizim motorumuzun ağırlıklarıdır, sektör standardı değildir.

Adım	Ölçülen	Eşik	Bölüm puanı
2. İletişim	e-posta ve telefon	ikisi birden var	100
		yalnız biri var	50
		ikisi de yok	0
3. Özet	kelime sayısı	30 kelimenin altı	50
		30-250 kelime	100
		250 kelimenin üstü	70
4. Deneyim	taban puan	en az bir pozisyon var	60
	ölçülebilir madde oranı	%40 ve üzeri	+20
	eylem fiili oranı	%40 ve üzeri	+15
	başlangıç tarihi eksik kayıt	her kayıt için	-4 (en çok -10)
5. Eğitim	bölüm var mı	var	100
		yok	30
6. Beceriler	beceri sayısı (n)	3'ten az	0
		n, 15 veya altı	50 + n × 3,5
		16-25 arası	100
		25'ten fazla	80
7. Sertifika	en az bir sertifika	var	100
		yok	60

Tablodaki iki satır sezginin tersine çalışır. Birincisi, eğitim bölümü yoksa puan sıfır değil 30'dur: motor eğitimi deneyimden daha az belirleyici sayar, bu yüzden eğitimsiz bir CV cezalandırılmak yerine yalnız avantajsız kalır. İkincisi, beceri listesi uzadıkça puan sürekli artmaz. Sekiz beceride bölüm puanı 78 eder (50 + 8 × 3,5), on beşte tavana ulaşır, 25'i aştığında 80'e geri düşer. Yani beceri bölümünü şişirmek puanı düşürür. İdeal aralık sekiz ile on beş arasıdır. Özet bölümü için puan bandı 30-250 kelimedir, motorun kendi öneri metni ise 50-150 kelimeyi ideal sayar.

Deneyim maddelerinde puanı belirleyen üç ölçüm

Dördüncü adım en çok puan taşıyan adımdır ve motor burada üç ayrı ölçüm yapar. Üçü de yaygın tavsiyelerden farklı çalışır.

Ölçülebilirlik, tarihleri saymaz. Bir madde "ölçülebilir" sayılmak için içinde rakam bulundurmalıdır, ancak tarih desenleri ölçümden önce maskelenir. "Ocak 2021 - Mart 2023 arasında ekipte yer aldım" cümlesi rakam içerdiği halde ölçülebilir sayılmaz. Maddelerinizin en az %40'ında tarih dışı bir sayı bulunmalıdır: yüzde, kişi sayısı, bütçe, süre kazancı.

Türkçede eylem fiili sonda aranır. İngilizce kaynaklı tavsiye "her maddeye güçlü bir fiille başlayın" der. Türkçede fiil cümlenin sonundadır ve bu kurala uymaya çalışmak cümleyi bozar. Motorumuz CV'nin dilini Türkçe olarak tespit ettiğinde maddenin hem ilk hem de son iki kelimesine bakar. "Mikroservis mimarisini yeniden tasarladım" cümlesi eylem fiili olarak sayılır. Türkçe CV'nizi İngilizce söz dizimine zorlamanız gerekmez.

Beş ifade doğrudan puan götürür. Biçim ekseninde muğlak ifadeler cezalandırılır: her geçiş 4 puan, toplamda en çok 20 puan. Türkçe listedeki ifadeler şunlardır: "görev aldım", "çalıştım", "yer aldım", "sorumlu", "dahil oldum". Bunlar bir işte bulunduğunuzu söyler, ne yaptığınızı söylemez. "Proje ekibinde görev aldım" yerine "Ödeme altyapısını üç geliştiriciyle yeniden yazdım" yazdığınızda hem ceza kalkar hem eylem fiili ölçümü olumlu döner.

Onuncu adım neden en ağır olanı

Genel skor sekiz eksenin ağırlıklı ortalamasıdır ve en büyük tek kalem, ilan metni ile CV arasındaki anahtar kelime örtüşmesidir: %36. Deneyim %15, biçim %14, bölüm bütünlüğü %12, beceriler %9, eğitim %5, iletişim %5, rol uyumu %4. Bu dağılım şunu söyler: bütün bölümleri kusursuz doldurup ilanın dilini konuşmayan bir CV, eksik bölümleri olan ama ilanın terimlerini taşıyan bir CV'nin gerisinde kalabilir.

Pratik karşılığı, her başvuruda beş dakikalık bir işlem. İlan metnini açın, tekrar eden terimleri işaretleyin ve bunları CV'nizde arayın. Bulamadıklarınız için kendi ifadenizi ilanın ifadesine yaklaştırın. İlan "çevik yönetim" diyorsa CV'nizde de "çevik yönetim" geçsin; eşanlamlı yazdığınız bir cümle eşleşmeyi her zaman kurtarmaz. Hangi terimlerin hangi rollerde gerçekten istendiğini görmek için yayındaki iş ilanlarını tarayabilir, bir pozisyonun tipik gövdesini görmek için mesleklere göre CV örneklerine bakabilirsiniz.

Biçim tarafı: hangi seçim kaç puan götürür

Yukarıdaki eksenlerin yanında, yüklediğiniz PDF ayrı bir yapısal denetimden geçer. O denetim 100 puandan başlar ve bulduğu her kusuru ciddiyetine göre düşer: yüksek 25, orta 12, düşük 5.

Sekizinci adımın somut karşılığı budur. Tablo tespit edilirse yüksek ciddiyetli sayılır ve 25 puan gider; beceri ızgaraları ile "dil: seviye" çizelgeleri çoğu zaman görünmez tablolardır. İki sütunlu yerleşim orta ciddiyetlidir, 12 puan. Üçten fazla font ailesi düşük ciddiyetlidir, 5 puan. Sayfa sayısı ikiyi aştığında üç sayfa için 12, dört ve üzeri için 25 puan düşer, dokuzuncu adımdaki sayfa bütçesi kuralının kaynağı budur. Dosyada hiç metin katmanı yoksa, yani sayfa aslında bir görüntüyse, bu yüksek ciddiyetli sayılır ve 25 puan gider. Görsel ve ikonlar da sayılır: tek görsel orta ciddiyetli, iki ve üzeri yüksek ciddiyetlidir.

Bu kusurlar birikir. Fotoğraflı, iki sütunlu, iki tablo içeren, dört font kullanan üç sayfalık bir CV şu düşüşleri toplar: 12 artı 25 artı 12 artı 5 artı 12, yani 66 puan. Yüz üzerinden 34 kalır. Hesabın tamamı toplama çıkarma olduğu için kendi dosyanız için de yapabilirsiniz. Bu denetimin tam dökümünü ATS nedir yazımızda tablo halinde bulabilirsiniz.

Sıradaki adım

On adımı tek oturumda uygulamak gerekmez. Sıralama şöyle verimli işler: önce dördüncü adımı alın ve deneyim maddelerinizi gözden geçirin, çünkü hem en çok puan orada hem de beş muğlak ifade genelde orada birikir. Sonra onuncu adıma geçip başvuracağınız ilana göre terimleri hizalayın. Biçim düzeltmeleri en sona kalabilir, çünkü şablon değiştirerek tek hamlede çözülür.

Mevcut CV'nizin bu eşiklerin neresinde durduğunu görmek için CV analizi aracına yükleyin; rapor bölüm puanlarını ve yapısal bulguları ayrı ayrı gösterir. Sıfırdan başlıyorsanız CV oluşturma akışı tek sütunlu çıktı üretir, şablon kütüphanesi ise yapısal denetimden geçmiş seçenekler sunar. Terimlerin ve bölümlerin tanımları konusunda kafanız karışıksa CV nedir yazımız hangi bölümlerin zorunlu olduğunu anlatır. CV'niz hazır olduğunda iş görüşmesi hazırlık rehberine geçebilirsiniz, çünkü yazdığınız her madde mülakatta sorulacak bir sorunun adayıdır.